Steve Kuhn - Mostly Coltrane *****

Przyznam, że (trochę szkoda) odkrywcą tego albumu nie jestem. „Mostly Coltrane” jest bowiem płytą miesiąca w ostatnim numerze „Audio”. Co więcej, spośród wielu płyt, które ostatnio spotkałem, przynajmniej jazzowych i tych „nowych” jest płytą zdecydowanie się wyróżniającą, może nawet najlepszą, jaką słyszałem. Jest to jazz bezlitośnie wysokich lotów, pełen napięcia, emocji i wigoru, co jest tym bardziej ciekawe, że Steve Kuhn jest pianistą naprawdę bardzo „dorosłego” pokolenia (rocznik 1938) i o aż taką energię nie podejrzewałbym go. Może dlatego, że dobrał do nagrania muzyków prawie o pokolenie młodszych, a może dlatego, że „dziadek” Kuhn ma po prostu aż taką ikrę i nerw, wyzwaniu jakim jest nagranie muzyki Coltrane’a – przynajmniej jakoś niebanalnie, pomysłowo i świeżo – nadspodziewanie dobrze sprostał.

Co ciekawe, zawsze to powtarzam, wena się „udziela” i o ile w przypadku Joey Barona to mnie nie dziwi, bo jest on jednym z czołowych współczesnych perkusistów (i to słychać, oj jak dobrze), zaskoczył mnie – bardzo pozytywnie – Joe Lovano. To dość znany i niezły saksofonista (pisałem zresztą o nim), ale kojarzył mi się nieco bardziej „rozrywkowo”. To nic złego (granie jazzu i lekkiego i ambitnego), ale żeby angażować się do jakiegoś projektu po to, by na saksofonie grać Coltrane’a trzeba mieć nie lada odwagę. No i jakiś pomysł.

Tu dygresja. John Coltrane jest legendą jazzu i to tak znaczącą, rozpoznawalną i osłuchaną, że z jednej strony łatwo coś zagrać „Coltranowato” – Wesoły Romek (jak każdy dyletant) się ucieszy, bo rozpozna, a z drugiej trudno – bo każdy jazzman też rozpozna, ale przewróci oczyma i westchnie. Pojawia się dylemat – jeśli to nie ma być jakiś komercyjny „songbook” typu „Coltrane for Lovers”, to jak to zrobić? I drugi – gdzie to nagrać?

Płytę wydała wytwórnia ECM, w której rządzi niejaki Manfred Eicher. Jak Aleksander, szef wielki, mądry, ale straszny. Sam słyszałem (w wywiadach), że artyści nagrywający w ECM … po prostu się go boją, bo na jazzie zna się jak nikt, i nie tylko kiczu, ale nawet jakieś drobnej słabości nie przepuści. By więc nagrać Coltrane’a w ECM trzeba: bardzo chcieć i naprawdę mieć pomysł.

Dziadka Kuhna dobrze rozumiem. Grał w kwartecie Johna Coltrtane’a … ale tylko przez 2 tygodnie (zastąpił go McCoy Tyner). To trochę plama (w życiorysie) i sam bym się czuł w nastroju „a ja ci pokażę”. Niemniej Kuhn ma łatwiej, jest pianistą i – nieco automatycznie – mistrzowi w drogę nie wchodzi. Zatem pomysł był taki, by zagrać Coltrane’a w zespole, któremu brzmienie nadaje fortepian. Ale Cotrane bez saksofonu (nawet, jeśli nie dominuje w brzmieniu), to jakby Wielka Pardubicka bez koni, a dla saksofonisty taka konfrontacja z mistrzem to dramat. Na szczęście artyści mają takie dusze, że ze strachu (najczęściej) lub z miłości (często) potrafią wznieść się na wyżyny. Tak jest też na płycie „Mostly Coltrane”, gdzie i Kuhn i Baron i Lovano są w najwyższej formie a Finck wtóruje im całkiem nieźle.

„Mostly Coltrane” to nie jest jakiś lekki jazz. Nie jest to też (na szczęście) jazz ekscentryczny, ale trzeba mieć nastrój, żeby się wsłuchać i posmakować. Mimo to serdecznie ją wszystkim polecam, nawet tym, którzy się jazzu trochę boją. Albowiem jest to jazz „referencyjny” – bez udziwnień, eksperymentów, elektryczności i fuzji, za to współczesny i na bardzo wysokim poziomie.

Artist: Steve Kuhn

Album: Mostly Coltrane

Release Date: Jul 7, 2009

01. Welcome - Coltrane - 5:00
02. Song of Praise - Coltrane - 7:31
03. Crescent - Coltrane - 6:23
04. I Want to Talk About You - Eckstine - 6:00
05. The Night Has a Thousand Eyes - Bernier, Brainin - 8:45
06. Living Space - Coltrane - 5:12
07. Central Park West - Coltrane - 3:50 (… posłuchaj)
08. Like Sonny - Coltrane - 6:04
09. With Gratitude - Kuhn - 3:41
10. Configuration - Coltrane - 4:19
11. Jimmy's Mode - Coltrane - 6:53
12. Spiritual - Coltrane - 8:21
13. Trance - Kuhn - 5:24

--------------------------------------------------------------------------------

Joey Baron - Drums
Manfred Eicher - Producer
David Finck - Double Bass
Steve Kuhn - Piano, Author
Joe Lovano - Sax (Tenor), Tarogato